Απέναντι ακριβώς από την Αγία Σοφία, το Τζαμί του Σουλτάνου Αχμέτ — γνωστό διεθνώς ως «Μπλε Τζαμί» — απαντά στο βυζαντινό μεγαλείο με οθωμανική μεγαλοπρέπεια: έξι μιναρέδες, καταρράκτης από θόλους και ημιθόλους, και ένα εσωτερικό καλυμμένο με πάνω από 20.000 χειροποίητα μπλε πλακάκια Ιζνίκ. Είναι ενεργό τζαμί, με δωρεάν είσοδο εκτός ωρών προσευχής.
Η οθωμανική απάντηση
Το Τζαμί του Σουλτάνου Αχμέτ χτίστηκε ανάμεσα στο 1609 και το 1616, από τον αρχιτέκτονα Σεντεφκάρ Μεχμέτ Αγά, μαθητή του μεγάλου Σινάν. Η θέση του δεν είναι τυχαία: στήθηκε ακριβώς απέναντι από την Αγία Σοφία, ως συνειδητή δήλωση — η οθωμανική αρχιτεκτονική να σταθεί δίπλα (και να ανταγωνιστεί) το μεγαλύτερο επίτευγμα του Βυζαντίου.
Η εξωτερική του σύνθεση είναι εντυπωσιακή: μια κλιμάκωση από θόλους και ημιθόλους που ανεβαίνει προς τον κεντρικό, πλαισιωμένη από έξι μιναρέδες — κάτι πρωτοφανές, που τότε θεωρήθηκε υπερβολή, αφού μόνο το Ιερό Τέμενος της Μέκκας είχε τόσους.
Τα πλακάκια Ιζνίκ
Το εσωτερικό δικαιολογεί το παρατσούκλι. Πάνω από 20.000 χειροποίητα κεραμικά πλακάκια από τα εργαστήρια της Ιζνίκ (της αρχαίας Νίκαιας) καλύπτουν τους τοίχους, ιδίως στα ανώτερα επίπεδα. Τα σχέδια — τουλίπες, γαρύφαλλα, κυπαρίσσια, αμπελόφυλλα — σε αποχρώσεις μπλε, τιρκουάζ και πράσινου, δημιουργούν μια αίσθηση βυθισμένου, δροσερού φωτός.
Πάνω από 200 βιτρό παράθυρα φιλτράρουν το φως, ενώ τεράστιοι χαμηλοί πολυέλαιοι κρέμονται πάνω από τον χώρο προσευχής. Το χαλί, το μέγεθος και η ησυχία δημιουργούν μια ατμόσφαιρα που εντυπωσιάζει ακόμα και τον πιο κοσμικό επισκέπτη.
Επίσκεψη με σεβασμό
Το Μπλε Τζαμί δεν είναι μουσείο — είναι ενεργός χώρος λατρείας όπου προσεύχονται καθημερινά πιστοί. Αυτό σημαίνει:
- Δωρεάν είσοδος, αλλά κλειστό για επισκέπτες κατά τις πέντε ημερήσιες προσευχές.
- Ενδυμασία: καλυμμένοι ώμοι και γόνατα, μαντίλι για τις γυναίκες, χωρίς παπούτσια.
- Συμπεριφορά: χαμηλή φωνή, όχι φωτογραφίες προσευχόμενων, σεβασμός στον χώρο.
Στην είσοδο διατίθενται δωρεάν σάλια και σακούλες για τα παπούτσια.
Πρακτικά
- Είσοδος: Δωρεάν. Κλειστό κατά τις προσευχές (και εκτενέστερα Παρασκευή μεσημέρι).
- Πρόσβαση: Πλατεία Σουλταναχμέτ· τραμ T1 στάση Sultanahmet.
- Ώρα: Πρωί ή απόγευμα· βράδυ για τη φωτισμένη εξωτερική εικόνα.
- Χρόνος: 30-45 λεπτά.
Τι να συνδυάσεις
Το Μπλε Τζαμί, η Αγία Σοφία, τα Ανάκτορα Τοπκαπί και η Βασιλική Κινστέρνα βρίσκονται όλα στην ίδια πλατεία ή σε απόσταση λίγων λεπτών — μια ολόκληρη μέρα στο Σουλταναχμέτ τα καλύπτει. Μετά, κατέβα προς το Καπαλί Τσαρσί για την αγορά.