Η Νάξος είναι το μεγαλύτερο των Κυκλάδων και ίσως το πιο αδικημένο σε δημοσιότητα. Τη σκιάζουν η Σαντορίνη και η Μύκονος, αλλά έχει κάτι που δεν έχουν εκείνες: πραγματικό χερσότοπο. Ψηλά βουνά με μαρμάρινα λατομεία και πλατανιές, κούρους του 7ου π.Χ. ξεχασμένους σε αμπέλια, ορεινά χωριά που δεν φτιάχτηκαν για τον τουρισμό (Απείρανθος, Χαλκί, Φιλώτι), και στα δυτικά 15 χιλιόμετρα αμμουδερές παραλίες στη σειρά. Τρως καλύτερα από οπουδήποτε στις Κυκλάδες - γιατί η γη τρέφει.
Τι θα δεις
- Πορτάρα και το νησάκι των Παλατιών στο ηλιοβασίλεμα
- Παλαιά Χώρα με την Καστρόπολη και τα Τρίσφιστρα
- Χωριά της Τραγέας (Χαλκί, Φιλώτι, Απείρανθος)
- Μακρύς αμμουδερός άξονας Αγίου Προκοπίου-Αγίας Άννας-Πλάκας
- Κούρος του Μελανών και Απολλώνα
- Ζας, το ψηλότερο βουνό των Κυκλάδων
Γιατί να επιλέξετε Νάξο
Σε αντίθεση με τη Σαντορίνη που πουλάει καλντέρα και τη Μύκονο που πουλάει νυχτερινή ζωή, η Νάξος πουλάει ουσία. Είναι νησί με γεωργία που λειτουργεί ακόμα - τα αμπέλια, τα σιτάρια, οι πατάτες, τα κοπάδια. Είναι νησί με χωριά που δεν χτίστηκαν για τον τουρισμό αλλά ζούσαν πολύ πριν αυτός υπάρξει. Είναι νησί με σοβαρή αρχαιολογική παρουσία - ο κούρος του Απολλώνα 10,7 μέτρα μισοτελειωμένος στο λατομείο, η Πορτάρα του αρχαϊκού ναού του Απόλλωνα στο λιμάνι, οι πύργοι των Βενετών στην ενδοχώρα.
Ο δεύτερος λόγος είναι η παραλία. Ο άξονας Άγιος Γεώργιος-Άγιος Προκόπιος-Αγία Άννα-Πλάκα στα δυτικά προσφέρει 10+ χλμ χρυσής άμμου σε ρηχά τιρκουάζ νερά - από τα καλύτερα της Ελλάδας. Συνδύασε με ορεινά βράδια σε Απείρανθο ή Φιλώτι, και έχεις ταξίδι με πολλές ταχύτητες. Τρίτο ατού: οι τιμές. Η Νάξος είναι αισθητά πιο οικονομική από Μύκονο και Σαντορίνη, παρόμοια με Πάρο ή λίγο κάτω.
Τι να δείτε
Η Πορτάρα είναι το πρώτο σήμα του νησιού που βλέπεις από το πλοίο. Γιγάντια μαρμάρινη πύλη ναού του Απόλλωνα από τον 6ο αιώνα π.Χ. σε ένα νησάκι ενωμένο με προκυμαία - το μόνο που ολοκληρώθηκε από τον αρχαίο ναό. Ιδανική στάση για ηλιοβασίλεμα, περπάτημα 10 λεπτά από τη Χώρα. Την ίδια ώρα είναι και το λιγότερο ήσυχο - αν θες φωτογραφία, πήγαινε πρωί.
Η Χώρα έχει δύο επίπεδα: τη χαμηλή γύρω από το λιμάνι (Μπούργος) και τη Χώρα ψηλά με τον Καστρόπολη των Βενετών. Ανέβα στο Κάστρο απ’ τη βενετσιάνικη πύλη και χάσου στα στενά - Τρίσφιστρα με αρχοντικά, Αρχαιολογικό Μουσείο σε πρώην σχολείο του 17ου αιώνα, καθολική μητρόπολη ακόμα ενεργή (η Νάξος έχει καθολική κοινότητα από βενετσιάνικη εποχή). Η θέα από την κορυφή πανοραμική.
Στο εσωτερικό, η διαδρομή “Τραγέα” είναι απαραίτητη - μία ολόκληρη ημέρα. Ξεκίνα από Χαλκί με τη βενετσιάνικη πλατεία, τον πύργο Γκράτσια και το αποσταγέιο για κίτρο (λικέρ Νάξου από φύλλα κιτριάς). Συνέχισε για Φιλώτι, ανηφορικό χωριό με καλντερίμια και ένα από τα κέντρα βυζαντινών εκκλησιών. Από εκεί εξόρμηση στο Ζας (ψηλότερο βουνό Κυκλάδων, 1.003μ) ή στο σπήλαιο του Δία όπου κατά τον μύθο μεγάλωσε ο θεός. Τερμάτισε στον Απείρανθο, ορεινό χωριό μαρμαρόχτιστο με πέντε μικρά μουσεία (αρχαιολογικό, λαογραφικό, γεωλογικό).
Ο κούρος του Μελανών (Φλερίου) βρίσκεται ανάμεσα σε αμπέλια και χωράφια - μισοτελειωμένος, μήκους 6,4μ, παρατημένος στο λατομείο του 7ου αιώνα π.Χ. Επίσκεψη δωρεάν, ατμόσφαιρα μαγική. Ο κούρος του Απολλώνα, ακόμα μεγαλύτερος (10,7μ), είναι στο βορειοανατολικό άκρο, 1 ώρα οδήγηση από τη Χώρα, σε ένα εγκαταλελειμμένο λατομείο.
Για παραλίες, ο Άγιος Γεώργιος είναι η πρώτη επιλογή (με τα πόδια από Χώρα). Ο Άγιος Προκόπιος και η Αγία Άννα ακολουθούν (4-5 χλμ νότια) - ρηχά νερά, άμμος, οργανωμένες ξαπλώστρες και τμήματα ελεύθερα. Η Πλάκα (6 χλμ) είναι μεγάλη, πιο άγρια, ιδανική αν θες λιγότερο κόσμο. Νοτιότερα, Μικρή Βίγλα (kite/windsurf), Καστράκι, Αλυκό με τα κέδρα φυτεμένα στην άμμο, Αγιασσό - μεγάλες και πιο μοναχικές.
Πώς θα φτάσετε
Αεροπορικά, Olympic και Sky Express πετούν από Αθήνα 1-2 φορές τη μέρα, 45 λεπτά. Τιμές Ιούνιο 60-95, Αύγουστο 130-180. Το αεροδρόμιο είναι 3 χλμ από τη Χώρα - ταξί 12-15, ΚΤΕΛ υπάρχει αλλά σπάνια.
Ακτοπλοϊκώς από Πειραιά, το Blue Star κάνει 5 ώρες με συμβατικό (40-55 ευρώ), περνάει από Πάρο. Τα ταχύπλοα (SeaJets, Golden Star) 3,5-4 ώρες (55-75 ευρώ). Από Ραφήνα Golden Star σε 3,5 ώρες. Από άλλες Κυκλάδες υπάρχουν συνδέσεις με Πάρο (30 λεπτά, πολλές φορές τη μέρα), Σαντορίνη (2 ώρες ταχύπλοο), Μύκονο (1 ώρα ταχύπλοο), Ίο, Κουφονήσια.
Η Νάξος είναι ιδανική βάση για “island hopping” Κυκλάδων λόγω κεντρικής θέσης. Συνδυασμοί 3-4 νησιών (Πάρος-Νάξος-Σαντορίνη ή Νάξος-Κουφονήσια-Αμοργός) είναι βολικοί.
Το λιμάνι απέχει 10 λεπτά με τα πόδια από τη Χώρα. Αν έχεις διαμονή εκτός (παραλίες), τα περισσότερα ξενοδοχεία κάνουν μεταφορά - ρώτα εκ των προτέρων.
Πότε να πάτε
Ιούνιος και Σεπτέμβριος είναι ιδανικά - θερμοκρασίες 26-30°C, θάλασσα 22-24°C, λιγότερος κόσμος. Ο Ιούνιος έχει ακόμα κάποια δροσιά στο βουνό και τα ρέματα νερό - καλύτερος για τα εσωτερικά χωριά. Ο Σεπτέμβριος κρατά τη ζεστή θάλασσα και οι τιμές πέφτουν αισθητά μετά τις 10 του μήνα.
Ιούλιος-Αύγουστος είναι γεμάτος αλλά διαχειρίσιμος - η Νάξος δεν γίνεται ποτέ σαν Μύκονο. Θερμοκρασίες 30-34°C, μελτέμι δυνατό (μερικές μέρες δυσκολεύει τα ταχύπλοα). Ο Αύγουστος στα ορεινά χωριά είναι δροσερότερος - πολλοί Έλληνες τον περνούν στον Απείρανθο.
Μάιος έχει θερμοκρασίες 18-23°C και θάλασσα 19-20°C, πολύ πράσινη φύση και πανηγύρια σε αρκετά χωριά. Ιδανικός για πεζοπορία (Ζας, μονοπάτια Τραγέας) αλλά όχι για γενναίο μπάνιο.
Χειμώνα η Νάξος κρατάει ζωή γιατί είναι νησί με σοβαρή γεωργία και ντόπιο πληθυσμό. Αρκετές ταβέρνες στη Χώρα ανοιχτές, καταλύματα επίσης (στο 40-50% της τιμής καλοκαιριού). Για κανένα weekend ησυχίας αξίζει.
Πού θα μείνετε
Η Χώρα είναι η πιο πρακτική επιλογή για πρώτη φορά. Ζωή, εστιατόρια, πρόσβαση στον Άγιο Γεώργιο (2η παραλία). Τα ξενοδοχεία εντός Καστροπόλεως είναι boutique, ρομαντικά, αλλά συνήθως χωρίς πισίνα και με μικρά δωμάτια. Η ζώνη κοντά στον Άγιο Γεώργιο προσφέρει πιο μεγάλα καταλύματα με πισίνες σε 5-10 λεπτά περπάτημα από το κέντρο.
Ο Άγιος Προκόπιος και η Αγία Άννα (3-5 χλμ νότια) είναι ιδανικές για οικογένειες - παραλία μπροστά, ρηχά νερά, resort υποδομή, εστιατόρια περίπτερα. Καλή πρόσβαση με ΚΤΕΛ στη Χώρα (10 λεπτά).
Η Πλάκα και η Μικρή Βίγλα πιο νότια είναι πιο χαλαρές. Λιγότερος κόσμος, μικρότερα ξενοδοχεία, ιδανικά για όσους θέλουν ησυχία ή kite/windsurf. Ο Αλυκό και η Αγιασσό είναι για τους “μακριά από όλα” - μεγάλες απομονωμένες παραλίες, ελάχιστη ανάπτυξη, το αυτοκίνητο βασικό.
Για διαφορετική εμπειρία, διαμονή σε ορεινό χωριό (Χαλκί, Απείρανθος, Φιλώτι) σε πέτρινα studios 60-120 ευρώ τη νύχτα. Χρειάζεσαι αμάξι υποχρεωτικά, η θάλασσα 30-45 λεπτά κάτω, αλλά κοιμάσαι σε ησυχία χωριού και δειπνάς στο χωριό.
Συμβουλές ταξιδιού
Πάρε τουλάχιστον μία ολόκληρη ημέρα για την Τραγέα και τα ορεινά. Δεν είναι “πέρασε μια βόλτα” - θέλει χρόνο. Ξεκίνα νωρίς (8-9), κάνε στάσεις σε χωριά, φάε μεσημεριανό σε ταβέρνα του Απειράνθου, γύρνα το απόγευμα. Η διαδρομή είναι ομαλή άσφαλτος, στριφογυριστή.
Για τον κούρο του Απολλώνα, βάλε ολόκληρη μέρα. Απέχει 1 ώρα 15 λεπτά από τη Χώρα, η διαδρομή κατά μήκος της βόρειας ακτής είναι από τις ομορφότερες. Συνδύασε με μπάνιο σε Αμίτι ή Πάχια Άμμο.
Στα εστιατόρια, δοκίμασε οπωσδήποτε αρσενικό τυρί, κίτρο λικέρ, πατάτα Νάξου, βοδινό σιμφορμάτι - τα τέσσερα προστατευόμενα προϊόντα του νησιού. Στη Χώρα, οι ταβέρνες στα στενά πίσω από το λιμάνι είναι καλύτερες από αυτές στην προκυμαία. Στα χωριά, τα γνήσια μαγερικά σερβίρουν στις 13:30 (πριν κλείσουν).
Η Πορτάρα στο ηλιοβασίλεμα είναι το “must” αλλά γεμίζει. Για πιο ήσυχο θέαμα, πήγαινε 1-1,5 ώρα πριν τη δύση και κάθισε στα χαμηλά πετρώματα.
Για παραλίες, οι ταβέρνες του Αλυκού (3-4) κάνουν καλύτερο ψάρι στο νησί. Πάρε τραπέζι από το μεσημέρι. Στη Μικρή Βίγλα, αν κάνεις kite/wind, τα σχολεία εκεί είναι αξιόπιστα.
Στα λαϊκά παζάρια στη Χώρα κάθε Σάββατο πρωί, πάρε τυρί Νάξου και πατάτα πρωτείας.
Για τα πανηγύρια (Ιούλιο-Αύγουστο στα χωριά), ρώτα στην πλατεία του χωριού που μένεις - είναι η πιο αυθεντική εμπειρία. Τα ορεινά πανηγύρια στον Απείρανθο και στον Κόρωνο τραβούν ντόπιους κυρίως.
Προτεινόμενα προγράμματα
Η Νάξος λειτουργεί τόσο ως μοναδικός προορισμός όσο και σε συνδυασμό με άλλες Κυκλάδες. Στον Ταξιδιάρη μπορούμε να σου κλείσουμε πτήσεις ή ακτοπλοϊκά, διαμονή (Χώρα, παραλία ή ορεινό χωριό ανάλογα), ενοικίαση αυτοκινήτου, ξενάγηση στη Χώρα και την Τραγέα, συνδυασμό με Πάρο ή Σαντορίνη αν θες island hopping. Στείλε μας περίοδο και τι αναζητάς από τις διακοπές, και γυρνάμε πρόταση σε 24 ώρες.