Η Μάλτα είναι ο προορισμός που δεν μπορείς να κατηγοριοποιήσεις εύκολα. Είναι μεσογειακή - 300 ηλιόλουστες μέρες, κρυστάλλινη θάλασσα, φαγητό με ιταλικές και αραβικές επιρροές. Είναι και αγγλοσαξονική - οδηγούν αριστερά, τα σχολεία διδάσκουν στα αγγλικά, τα τηλέφωνα είναι σε pounds στα μυαλά των ηλικιωμένων. Κι είναι και κάτι δικό της - η γλώσσα των Μαλτέζων είναι σημιτική, οι μεγαλιθικοί ναοί της είναι παλαιότεροι από τις πυραμίδες, και οι Ιππότες του Αγίου Ιωάννη άφησαν εδώ μια ολόκληρη πολιτεία-μουσείο. Σε 4-6 μέρες γνωρίζεις τρία νησιά και τέσσερις πολιτισμούς.
Τι θα δεις
- Βαλέτα με την Συν-καθεδρική Αγίου Ιωάννη και τους Ανώτερους Κήπους
- Μεσαιωνική Mdina, η Σιωπηλή Πόλη
- Παραλία Blue Lagoon στο νησί Comino
- Παραδοσιακά χωριά στο Gozo (Victoria, Xlendi, Dwejra)
- Μεγαλιθικοί ναοί Ħaġar Qim και Mnajdra (UNESCO)
- Το λιμάνι Marsaxlokk με τα χρωματιστά ψαρόβαρκα luzzu
Γιατί να επιλέξετε Μάλτα
Σε αντίθεση με την Κύπρο που συνδυάζει και αυτή μεσογειακό κλίμα με βρετανική κληρονομιά, η Μάλτα είναι αισθητά πιο μικρή (316 τετραγωνικά χιλιόμετρα, μικρότερη από τη Ζάκυνθο) αλλά και πιο πυκνή σε ιστορία. Στα 7.000 χρόνια κατοίκησης πέρασαν Φοίνικες, Ρωμαίοι, Άραβες, Νορμανδοί, Ιππότες του Αγίου Ιωάννη, Γάλλοι του Ναπολέοντα και Βρετανοί - η Ανεξαρτησία ήρθε μόλις το 1964. Κάθε κτίριο κρύβει πολλαπλά επίπεδα ιστορίας.
Το δεύτερο ατού είναι η ποικιλία σε μικρή απόσταση. Σε 30 λεπτά οδήγησης περνάς από βυθισμένη θαλάσσια σπηλιά σε 5.500 ετών μεγαλιθικό ναό, σε ιπποτικό φρούριο του 16ου αιώνα, σε παραλία με χρυσαφένια άμμο. Προστίθεται ότι η χώρα είναι στην Ευρωζώνη, στη Σένγκεν, όλοι μιλούν αγγλικά, και ότι η πτήση από Αθήνα είναι μόλις 1 ώρα και 50 λεπτά. Βγαίνει ο πιο εύκολος “εξωτικός” προορισμός που μπορείς να κάνεις.
Τι να δείτε
Η Βαλέτα είναι μικρή αλλά πυκνή - μπορείς να διασχίσεις όλη την πόλη με τα πόδια σε μισή ώρα. Η Συν-καθεδρική του Αγίου Ιωάννη είναι το μέγα υπέροχο μπαρόκ κόσμημα, με δάπεδο από 400 μαρμάρινα ταφόπλακες των Ιπποτών και δύο έργα του Καραβάτζιο (συμπεριλαμβανομένου του μοναδικού υπογεγραμμένου Αποκεφαλισμού του Αγίου Ιωάννη). Εισιτήριο 15€, κράτηση online απαραίτητη.
Οι Ανώτεροι Κήποι Μπαρακά (Upper Barrakka Gardens) δίνουν τη διασημότερη θέα της πόλης - πάνω από το Grand Harbour προς τις Three Cities (Vittoriosa, Senglea, Cospicua). Κάθε μεσημέρι στις 12:00 και 16:00 οι κανονιοβολές από το Saluting Battery είναι ιστορική παράδοση.
Το Casa Rocca Piccola είναι μια αρχοντική κατοικία του 16ου αιώνα που κατοικείται ακόμα από την ίδια οικογένεια - εξαιρετική ματιά στη ζωή της μαλτέζικης αριστοκρατίας. Το Grand Master’s Palace και τα Upper και Lower Barrakka Gardens συμπληρώνουν την μέρα.
Η Mdina, η Σιωπηλή Πόλη, είναι η παλαιά πρωτεύουσα μέχρι την έλευση των Ιπποτών το 1530. Μεσαιωνική, οχυρωμένη, κατοικείται μόνο από 300 ανθρώπους, χωρίς αυτοκίνητα. Πήγαινε αργά το απόγευμα όταν φεύγουν τα tours και η πόλη ονομάζει σωστά “Σιωπηλή”. Η καθεδρική του Αγίου Παύλου εδώ είναι από τις πιο όμορφες του νησιού.
Στο νότιο τμήμα, οι μεγαλιθικοί ναοί Ħaġar Qim και Mnajdra βρίσκονται πάνω σε γκρεμό με θέα στη θάλασσα. Χτισμένοι 3600-3200 π.Χ. - παλαιότεροι και από τις αιγυπτιακές πυραμίδες. UNESCO. Συνδύασε με το Ħal Saflieni Hypogeum στην Paola, υπόγειο ναό από βράχο (απαιτεί κράτηση 2-3 μήνες νωρίτερα, 40€ είσοδος, περιορισμένοι επισκέπτες ημερησίως).
Το Marsaxlokk είναι ένα ψαροχώρι με τα παραδοσιακά χρωματιστά ξύλινα ψαρόβαρκα luzzu - κάθε Κυριακή πρωί η αγορά ψαριών είναι θέαμα.
Για κολύμπι στη κύρια Μάλτα: Golden Bay, Mellieha Bay, Ghajn Tuffieha (γραφική χρυσαφένια άμμος). Για πιο περιπετειώδη, η Blue Grotto στο νότο (θαλάσσιες σπηλιές με βάρκα).
Το Gozo αξίζει τουλάχιστον 1-2 πλήρεις μέρες. Η πρωτεύουσα Victoria (Rabat) με την Cittadella, τα γραφικά λιμανάκια Xlendi και Mgarr ix-Xini, τα γκρεμίσματα στο Ta’ Cenc, και η απίστευτη αλυκή στο Xwejni. Το Azure Window κατέρρευσε το 2017 αλλά η περιοχή γύρω είναι εντυπωσιακή.
Η Comino ανάμεσα σε Μάλτα και Gozo έχει τη Blue Lagoon - γαλαζοπράσινη λιμνοθάλασσα με κρυστάλλινα νερά. Πήγαινε πρωί ή αργά απόγευμα, γιατί μεσημέρι γεμίζει ασφυκτικά με ναυλωμένα σκάφη.
Πώς θα φτάσετε
Από Αθήνα υπάρχουν καθημερινές πτήσεις προς Malta International Airport (MLA) με Aegean, διάρκειας 1 ώρα και 50 λεπτά. Από Θεσσαλονίκη, το καλοκαίρι η Ryanair έχει 2-3 απευθείας πτήσεις την εβδομάδα. Εκτός καλοκαιριού σύνδεση μέσω Αθήνας ή Ρώμης.
Εισιτήρια με επιστροφή 150-220€ σε shoulder season αν κλείσεις νωρίς. Ιούλιο-Αύγουστο φτάνουν τα 350-450€.
Το αεροδρόμιο είναι 8 χιλιόμετρα από τη Βαλέτα. Το λεωφορείο Χ2 φτάνει στη Βαλέτα σε 25 λεπτά (2€), το Χ1 στο Sliema/St Julian’s σε 40 λεπτά. Ταξί με φιξ τιμή προς Βαλέτα είναι 25€, προς Sliema 28€. Για μεταφορά μεγάλης ομάδας, καλύτερα να κλείσεις transfer.
Πότε να πάτε
Μάιος-Ιούνιος και Σεπτέμβριος-αρχές Οκτωβρίου είναι η χρυσή εποχή: θερμοκρασίες 22-28°C, θάλασσα κολυμπιέται, λιγότερος κόσμος από peak. Τον Μάιο αρχίζει η κολυμβητική σεζόν και οι φράκτες ανθίζουν σε όλα τα μονοπάτια του νησιού.
Ιούλιος-Αύγουστος είναι καυτός (28-34°C, συχνά ξεπερνά τους 37), υγρός, με άνεμους Σιρόκο από τη Σαχάρα που φέρνουν λευκή σκόνη. Η Βαλέτα γεμίζει κρουαζιερόπλοια, η Blue Lagoon είναι αδύνατη. Αν πρέπει καλοκαίρι, κλείσε ξενοδοχείο με πισίνα και πήγαινε στις παραλίες πολύ πρωί.
Νοέμβριος-Μάρτιος είναι ήπιος χειμώνας (12-18°C), με βροχές αλλά και πολλά ηλιόλουστα διαστήματα. Δεν κολυμπιέται η θάλασσα αλλά τα αξιοθέατα λειτουργούν και είναι άδεια - ιδανικό για city break με Βαλέτα-Mdina-μεγαλιθικά. Τιμές ξενοδοχείων 40-50% κάτω από το peak.
Απρίλιος είναι ο ανθισμένος μήνας - η Μάλτα γίνεται πράσινη, φυτρώνουν αγριολούλουδα παντού, ιδανικός για περπάτημα. Θάλασσα ακόμα κρύα (18°C).
Πού θα μείνετε
Η Βαλέτα είναι η κορυφαία επιλογή για πολιτιστικά ενδιαφέροντα - boutique ξενοδοχεία σε ανακαινισμένα παλάτσια των Ιπποτών, όμορφα αλλά πάντα μικρά δωμάτια. Ατμοσφαιρική το βράδυ όταν αδειάζει από τους ημερήσιους επισκέπτες. Τιμές 150-300€ τη βραδιά σε καλό 4άστερο.
Το Sliema και το St Julian’s στην απέναντι ακτή είναι η μοντέρνα, τουριστική πλευρά - resort-hotels, εστιατόρια, νυχτερινή ζωή (St Julian’s/Paceville είναι το βραδινό κέντρο), παραλίες με βράχια. Βολική πρόσβαση στη Βαλέτα με φέρι 10 λεπτών. Καλύτερες τιμές, 90-180€ τη βραδιά.
Για πιο ήσυχες διακοπές, κοίτα Mellieha στο βορρά (κοντά στο Cirkewwa, άμεση πρόσβαση στο Gozo) ή Marsaskala στο νότο. Οικογενειακή ατμόσφαιρα, παραλίες μπροστά, λιγότερος κόσμος.
Το Gozo για 1-2 νύχτες προσφέρει εντελώς διαφορετική εμπειρία - αγροτουρισμός, παραδοσιακά αγροκτήματα με πισίνα (Xaghra, Sannat), πλήρης χαλάρωση. Η Victoria είναι η πρωτεύουσα για βάση.
Συμβουλές ταξιδιού
Το μαλτέζικο φαγητό συνδυάζει ιταλική, βόρειο-αφρικανική και βρετανική κουλτούρα. Τα pastizzi είναι το πρωινό-σνακ του νησιού - τρίγωνα φύλλα με ricotta (τυρί) ή piżelli (μπιζέλια). Αγόρασε σε pastizzerija κατά την ενδοχώρα - κοστίζουν 30-60 λεπτά το κομμάτι. Τα Crystal Palace στο Rabat και τα Serkin είναι θρυλικά.
Το rabbit stew (Stuffat tal-Fenek) είναι το εθνικό πιάτο - κουνέλι σιγοβρασμένο σε κόκκινο κρασί, ντομάτα και βότανα. Δύσκολο να το βρεις σε τουριστικά μαγαζιά - ρώτα τον ντόπιο ή ψάξε σε παραδοσιακή ταβέρνα σε χωριό (Mgarr, Siggiewi).
Άλλα σημαντικά: ftira (στρογγυλό ψωμί με τόνο, κάππαρη, ελιές, πατάτα - σαν μαλτέζικο sandwich), bragioli (βοδινές μπριζόλες τυλιγμένες με αυγό και λαρδί), lampuki (ντόπιο ψάρι, σεζόν Αύγουστος-Δεκέμβριος), timpana (πίτα με μακαρόνια).
Στο Gozo δοκίμασε το φρέσκο τυρί gbejna (από αιγοπρόβειο γάλα) και το τοπικό κρασί Ta’ Mena ή Emmanuel Delicata.
Για ποτά: το Kinnie είναι το εθνικό αναψυκτικό - πικρό με γεύση πορτοκαλιού και βοτάνων. Η Cisk είναι η ντόπια μπύρα. Για οινοπνευματώδες, το bajtra (λικέρ από φραγκόσυκο) είναι παραδοσιακό.
Τα λεωφορεία (Tallinja) είναι πρακτικά αλλά αργά. Κάρτα ημερήσια 2,50€, εβδομαδιαία 21€. Οι κεντρικοί σταθμοί είναι στη Βαλέτα (Triton Fountain) και στο Sliema. Η εφαρμογή Malta Public Transport δείχνει δρομολόγια σε πραγματικό χρόνο.
Αν νοικιάσεις αυτοκίνητο, εξοικειώσου με αριστερή κυκλοφορία πρώτα σε ήσυχο δρόμο. Το παρκάρισμα στη Βαλέτα είναι χάος - χρησιμοποίησε το Park and Ride Floriana (δωρεάν) και πάρε το δωρεάν shuttle.
Το νερό της βρύσης πίνεται αλλά έχει αλμυρή γεύση (αφαλάτωση) - οι περισσότεροι προτιμούν εμφιαλωμένο.
Για την Blue Lagoon, η μονοήμερη βάρκα από Sliema ή St Paul’s Bay κοστίζει 25-35€ και περιλαμβάνει και σταματήματα στις σπηλιές του Gozo. Εναλλακτικά, πάρε φέρι μόνος σου στο Cirkewwa και πέρνα ένα μικρό water taxi (10€ επιστροφή) - πιο φθηνό και πιο ευέλικτο.
Προτεινόμενα προγράμματα
Στον Ταξιδιάρη οργανώνουμε πακέτα για Μάλτα με πτήσεις από Αθήνα ή Θεσσαλονίκη, διαμονή σε Βαλέτα, Sliema ή Gozo ανάλογα με το προφίλ σου, ενοικίαση αυτοκινήτου και προ-κλεισμένες εκδρομές σε Blue Lagoon, μεγαλιθικούς ναούς και Gozo. Καλό συνδυασμός είναι 3 μέρες Μάλτα + 2 μέρες Gozo. Πες μας τι σε ενδιαφέρει - σου στήνουμε πρόταση ανάλογα με εποχή και μπάτζετ.