Η Πλάκα είναι η Χώρα της Μήλου, χτισμένη σε λόφο 220 μέτρων ψηλά και 4 χιλιόμετρα από το λιμάνι του Αδάμαντα. Λευκές κατοικίες σε στενά καλντερίμια, βενετσιάνικο κάστρο των Σανούδων στον 13ο αιώνα στην κορυφή, η εκκλησία Παναγίας Θαλασσίτρας με θέα 360 μοιρών - είναι αυτό που φαντάζεσαι όταν λες "Κυκλάδες", σε πιο ήσυχη και πιο αυθεντική εκδοχή από τη Μύκονο ή την Οία.
Η Πλάκα
Η Πλάκα είναι η σύγχρονη πρωτεύουσα της Μήλου - 800 μόνιμοι κάτοικοι. Χτισμένη γύρω από το βενετσιάνικο Κάστρο, ξεκίνησε ως οικισμός των εργατών που υπηρετούσαν την αριστοκρατία του Κάστρου τον 18ο αιώνα.
Πριν την Πλάκα, πρωτεύουσα ήταν η Ζεφυρία - η οποία εγκαταλείφθηκε τον 18ο αιώνα μετά από επαναλαμβανόμενες επιδημίες. Οι κάτοικοι μεταφέρθηκαν στο Κάστρο της Πλάκας, που σύντομα ξεπέρασε τα όρια του και επεκτάθηκε στις παρυφές. Σήμερα Πλάκα + γείτονα χωριά (Τρυπητή, Πλάκες, Τριοβάσαλος) αποτελούν ενιαία οικιστική ζώνη.
Η αρχιτεκτονική είναι κλασική Κυκλαδίτικη - λευκές κατοικίες, μπλε πορτοπαράθυρα, βάφονται κάθε χρόνο μετά τον χειμώνα. Στενά μαρμαρόστρωτα σοκάκια, αυλές με βούγκαβίλιες, παραδοσιακοί φούρνοι και ζαχαροπλαστεία.
Το Κάστρο
Στην κορυφή του λόφου, 220 μέτρα πάνω από τη θάλασσα, βρίσκεται το βενετσιάνικο Κάστρο. Χτίστηκε στον 13ο αιώνα από την οικογένεια Σανούδων - της ίδιας Βενετσιάνικης οικογένειας που κατείχε το Δουκάτο της Νάξου και ολόκληρο το Αιγαίο μετά την Δ’ Σταυροφορία (1204).
Το Κάστρο χτίστηκε για άμυνα κατά πειρατικών επιδρομών. Είχε τείχη, πύργους, εκκλησίες και κατοικίες για 200-300 ανθρώπους. Στον 14ο αιώνα εγκαταλείφθηκε προσωρινά (οι κάτοικοι μετακινήθηκαν στη Ζεφυρία) και ξανακατοικήθηκε τον 18ο αιώνα.
Σήμερα τμήματα του τείχους σώζονται. Από το Κάστρο μπορείς να δεις την ολόκληρη Μήλο, την Κίμωλο, τη Σίφνο, ακόμη και τη Σαντορίνη σε καθαρές μέρες. Η ανάβαση είναι 15-20 λεπτά από τη πλατεία της Πλάκας.
Παναγία Θαλασσίτρα
Στους πρόποδες του Κάστρου είναι η εκκλησία Παναγίας Θαλασσίτρας. Η σημερινή εκδοχή χτίστηκε το 1839, αλλά αναφορές στην εκκλησία εμφανίζονται σε έγγραφα από το 1738. Το κασόνι (πέτρινο πλαίσιο) της κύριας πύλης φέρει χρονολογία 1669 - πιθανώς από προηγούμενη μορφή της εκκλησίας ή από άλλο κτίσμα.
Έχει εντυπωσιακό πέτρινο καμπαναριό και λαϊκή πέτρινη γλυπτική. Είναι αφιερωμένη στην Υπαπαντή του Χριστού. Λειτουργεί κανονικά και επιτρέπεται η είσοδος όταν δεν τελούνται μυστήρια.
Από την πλατεία μπροστά της είναι το πιο γνωστό σημείο ηλιοβασιλέματος της Μήλου.
Ηλιοβασίλεμα
Το ηλιοβασίλεμα από Παναγία Θαλασσίτρα είναι το πιο εμβληματικό της Μήλου. Ο ήλιος δύει στον ορίζοντα ακριβώς δυτικά, με τη Σίφνο στα βόρειο-δυτικά να φωτίζεται.
Πλεονεκτήματα σε σχέση με Σαντορίνη/Οία:
- Λιγότερο πλήθος: 200-500 άτομα αντί για 5.000.
- Δωρεάν πρόσβαση: Καμία είσοδος.
- Πιο ήρεμη ατμόσφαιρα: Όχι κίνηση εμπορική.
Φτάσε 30-45 λεπτά πριν τη δύση. Ο ήλιος δύει 20:30-20:45 τους θερινούς μήνες. Στην ίδια θέα μπορείς και απλώς να καθίσεις σε ταβέρνα της πλατείας Πλάκας με ένα κρασί.
Τι να δεις στην Πλάκα
-
Λαογραφικό Μουσείο Μήλου: Παραδοσιακό σπίτι 19ου αιώνα. Είσοδος 3 ευρώ. Παραδοσιακή ζωή του νησιού.
-
Αρχαιολογικό Μουσείο Μήλου: Ευρήματα από Αρχαία Μήλο, Φυλακωπή. Αντίγραφο της Αφροδίτης της Μήλου (το αυθεντικό στο Λούβρο). Είσοδος 4 ευρώ.
-
Εκκλησία Άγιος Νικόλαος: Στο κάτω μέρος της Πλάκας, 16ου αιώνα.
-
Πλατεία: Με ταβέρνες, καφενεία, μικρά μαγαζιά.
Πώς να φτάσεις
- Από Αδάμαντα (λιμάνι): 4 χλμ, 8 λεπτά οδήγηση. Συχνά ΚΤΕΛ.
- Από Πολλώνια: 12 χλμ, 20 λεπτά.
- Από αεροδρόμιο: 6 χλμ, 12 λεπτά.
- Παρκάρισμα: Δωρεάν στην εξωτερική ζώνη. Στο peak (Ιούλιος-Αύγουστος 18:00-21:00) γεμίζει - φτάνεις νωρίς ή σταθμεύεις στις παρυφές Τρυπητής/Τριοβασάλου και ανέβεις πεζή 10 λεπτά.
Τι να συνδυάσεις
Η Πλάκα συνδυάζεται φυσικά με την Τρυπητή (γείτονα), όπου βρίσκονται οι Κατακόμβες και το Αρχαίο Θέατρο. Πρωί στα αρχαιολογικά (πριν τη ζέστη), μεσημέρι παραλία, βραδινό στην Πλάκα για ηλιοβασίλεμα και φαγητό.
Από την Πλάκα έχεις θέα προς τον Φυροπόταμο - μπορείς να κατέβεις για κολύμπι σε ζώνη με τα παραδοσιακά συρμάτα.